Πως το μέλι βοήθησε τις γυναίκες στο Αφγανιστάν

Στην ορεινή επαρχία του Μπαμιγιάν, μία από τις λιγότερο αναπτυγμένες περιοχές του Αφγανιστάν, η μελισσοκομία δίνει την ευκαιρία στις γυναίκες της υπαίθρου να συμπληρώσουν το εισόδημά τους. «Βγάζω τα δικά μου χρήματα» δηλώνει η Αφγανή μελισσοκόμος Jamila με μια δόση υπερηφάνειας.

afganistan1

Σε συνδυασμό με την καλλιέργεια πατάτας αυτές οι γυναίκες κατάφεραν πλέον να βγάζουν τα προς το ζην, σε μια χώρα που επί χρόνια μαστίζονταν από το ισλαμικό φονταμενταλιστικό κίνημα των Ταλιμπάν. Τέσσερις μελισσοκομικοί συνεταιρισμοί έχουν συσταθεί στην περιοχή τα τελευταία χρόνια, με την υποστήριξη ΜΚΟ αλλά και εξωτερικής βοήθειας. Ξεκινώντας από το μηδέν, έφτασαν σήμερα να απασχολούν περίπου 400 άτομα, εκ των οποίων οι μισοί είναι γυναίκες και να παράγουν κοντά στους 14 τόνους μελιού ετησίως.

afganistan2

Η πόλη Γιακαλάνγκ απέχει περίπου 100 χιλιόμετρα από τα διάσημα γιγάντια Αγάλματα του Βούδα που καταστράφηκαν από τους Ταλιμπάν το 2001. Βρίσκεται σε υψόμετρο 2700 μέτρων, με αποτέλεσμα ο χειμώνας να δημιουργεί φόβο στους μελισσοκόμους, οι οποίοι ανησυχούν για το αν θα επιβιώσουν οι μέλισσές τους στο κρύο. Οι περισσότεροι περπατούν για περισσότερο από μία ώρα στο χιόνι ώστε να επισκεφτούν τα μελίσσια τους. Τοποθετούν ετικέτες στα βάζα τους παρότι λίγοι ξέρουν να διαβάζουν.

afganistan7

«Είμαι αφεντικό του εαυτού μου» λέει η Jamila, η οποία ξεκίνησε πριν από ένα χρόνο χάρη στη γειτόνισσα της, Siamui, που υπήρξε πρωτοπόρος καθώς ξεκίνησε πριν από πέντε χρόνια, όντας η πρώτη σε ολόκληρη την αποικία. «Μόλις τελειώσω με τις δουλειές του σπιτιού έχω όλο το χρόνο να παρατηρώ τις μέλισσες καθώς εργάζονται. Μπορώ να τις παρακολουθώ όλη μέρα» εξομολογείται.

Ο συνεταιρισμός έχει συλλέξει περίπου 400 κιλά μελιού φέτος σύμφωνα με τον προϊστάμενό Habitullah Noori. Κάθε κιλό κοστίζει 800 αφγάνι (νόμισμα του Αφγανιστάν) το οποίο είναι περίπου 11 ευρώ. Στην Καμπούλ μάλιστα φτάνει τα 1000 αφγάνι δηλαδή τα 14 ευρώ. Η Jamila είναι μια γιαγιά της οποίας τα παιδιά έχουν φύγει πια απ’ το σπίτι. Η Siamui απ’ την άλλη μεγαλώνει οκτώ παιδιά. Κατά μέσο όρο κάθε μελισσοκόμος διαθέτει από 1 έως 4 κυψέλες και απ’ αυτές συμπληρώνουν το εισόδημά τους ενώ παράλληλα ασχολούνται και με την καλλιέργεια πατάτας.

afganistan5

«Μπορώ να πληρώσω το εισιτήριο του λεωφορείου όταν θέλω να επισκεφθώ την κόρη μου. Μπορώ να της αγοράσω και μια σοκολάτα» λέει η Jamila. Απ’ την άλλη η Halima, συνάδελφος μελισσοκόμος η οποία είναι 22 χρονών με 2 παιδιά δηλώνει ότι «Μπορώ να αγοράσω στα παιδιά μου τετράδια για το σχολείο.» Αλλά και για την χήρα Marzia το μέλι ήταν το κλειδί για την επιβίωσή της. Κατάγεται από το χωριό Κατακάν που απέχει 30 λεπτά απ’ το Γιακαλάνγκ και το οποίο καταστράφηκε από τους Ταλιμπάν το 2000. Ένας διοικητής είχε δώσει τότε την εντολή να σφαγιαστούν όχι μόνο οι κάτοικοι, αλλά ακόμα και τα σκυλιά και τα κοτόπουλα. Ο σύζυγός της είχε προσπαθήσει να ξεφύγει από το Τζαμί στο οποίο κρατούνταν, πυροβολήθηκε και σκοτώθηκε στις 19 Ιανουαρίου εκείνου του έτους… Η ίδια σήμερα διατηρεί 4 κυψέλες εξηγώντας: «Αρχικά ξεκίνησα να ασχολούμαι με τις καλλιέργειες και αργότερα με το ράψιμο. Ο αδελφός μου με βοήθησε με τις μέλισσες και σήμερα μπορώ και τις διαχειρίζομαι μόνη μου. Τώρα με το μέλι μπορώ να στηρίξω την οικογένειά μου, είμαι αφεντικό του εαυτού μου

afganistan3

«Επενδύεις 100 ευρώ κατά το πρώτο έτος. Την επόμενη χρονιά αν όλα πάνε καλά θα τα πάρεις πίσω και από εκεί και μετά κερδίζεις.» μας εξηγεί ο Daud Mosavi, διευθυντής των γεωργικών προγραμμάτων, του γραφείου εξωτερικής βοήθειας της Νέας Ζηλανδίας στο Μπαμιγιάν.

Λίγο πιο κάτω από το λόφο, η Fatima και οι κόρες της, φορούν τις στολές τους και επιθεωρούν τις κυψέλες τους στις πλαγιές του Κατακάν. Ο σύζυγός της, Ahmad Hossaini, βοηθά τη σύζυγό του, φέρνοντας στις μέλισσες ζάχαρη. Είναι μια περίοδος που δεν υπάρχουν άνθη ώστε να τραφούν. «Είναι η πρώτη φορά που δουλεύουμε μαζί» λέει χαμογελώντας.

afganistan4

«Όταν οι γυναίκες βγάζουν ένα εισόδημα, τις βοηθά να καθορίσουν καλύτερα την θέση τους στο νοικοκυριό» εξηγεί η Sadia Fatimie «ειδικά τα νεαρά κορίτσια που σε διαφορετική περίπτωση θεωρούνται βάρος…» Δεκαπέντε χρόνια μετά την πτώση του καθεστώτος των Ταλιμπάν, το Αφγανιστάν παραμένει σκληρό για τις γυναίκες. Το 2016, μόνο το 10% των γυναικών εργάζονται στον γεωργικό τομέα, λαμβάνοντας μάλιστα 30% χαμηλότερο μισθό από τους άνδρες. «Μόλις το 34% των γυναικών αυτών δηλώνει ότι τους δίνεται το δικαίωμα να ξοδέψουν οι ίδιες τα χρήματά που βγάζουν» τονίζει η Fatimie.

afganistan6

«Μέχρι το 1960 δεν υπήρχε μελισσοκομία στο Αφγανιστάν. Όλα ξεκίνησαν από τον βασιλιά Μοχάμεντ Ζαχίρ Σαχ» λέει ο Marc Jeanjean, ένας Γάλλος μελισσοκόμος που στάλθηκε εκεί από το γαλλικό πρακτορείο AFD, για να βοηθήσει στην αναβίωση του τομέα. «Όταν αρχίσαμε να δουλεύουμε το 2005 δεν είχε μείνει τίποτα όρθιο, αλλά μετά το 2012 όταν το Υπουργείο Γεωργίας άρχισε να πιέζει προς αυτή την κατεύθυνση τα πράγματα άλλαξαν» προσθέτει.

«Είναι απόλυτα αποδεκτό από την κοινωνία εδώ, ότι πλέον οι γυναίκες μπορούν να είναι στην πρώτη γραμμή της παραγωγής, υποστηρίζοντας τις οικογένειες τους» λέει ο Abdul Wahab Mohammadi τοπικός υπεύθυνος του Υπουργείου Γεωργίας. Και αυτό είναι μια πρόοδος, όμως υπάρχει ακόμα μακρύς δρόμος που πρέπει να διανύσουν.

Στράτος Σαραντουλάκης – Ορεινό Μέλι

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s