Το μέλι Ερείκης

Είναι γνωστό ότι κάθε τύπος μελιού είναι ευεργετικός για την υγεία του ανθρώπου. Οι αντιμικροβιακές ιδιότητες του μελιού το καθιστούν ένα από τα πιο σημαντικά ιατρικά “εργαλεία” εδώ και αιώνες. Υπάρχουν πολλά και διαφορετικά είδη μελιού, ανάλογα με το φυτό, το οποίο χρησιμοποιούν οι μέλισσες για να τραφούν. Το ρείκι είναι ένα εξαιρετικό φυτό για την παραγωγή μελιού, πολύ απλά επειδή έχει ορισμένες μοναδικές ιδιότητες που κάνουν καλό στην υγεία του ανθρώπου.

Φθνιπωρινή ερείκη (Erica verticillata)

Το ρείκι (Erica manipuliflora, ερείκη η σπονδυλανθής) ανήκει στην οικογένεια των Ερεικωδών. Ως βότανο περιέχει αλκαλοειδή, αρμπουτίνη, κιτρικό και φουμαρικό οξύ, πτητικό έλαιο, τανίνη και καροτίνη. Έχει χρησιμοποιηθεί ευρέως σαν φαρμακευτικό φυτό στις ορεινές περιοχές της Ευρώπης, όπου υπάρχει αυτοφυές σε ολόκληρες εκτάσεις. Οι θεραπευτικές ιδιότητες του βοτάνου έχουν καταγραφεί ήδη από τον Μεσαίωνα, αφού αναφέρονται σε βιβλία του 7ου αιώνα μ.Χ.

Στην Ελλάδα υπάρχουν τέσσερα φυτά της οικογένειας των Ερεικωδών από την νεκταροέκκριση των οποίων παράγονται αντιστοιχοι τύποι μελιών. Η Φθνιπωρινή ερείκη γνωστή και ως σούσουρα (Erica verticillata), η ανοιξιάτικη ερείκη (Erica arborea), η Κουμαριά (Arbutus unedo) και το Ροδόδεντρο (Rhododendron). Το μέλι που παράγεται από τα τέσσερα αυτά φυτά έχει διαφορετικές ιδιότητες γι αυτό και εξετάζεται χωριστά.

Το μέλι της Φθινοπωρινής ερείκης (σούσουρας). Παράγεται σε μεγάλες ποσότητες σε αρκετές περιοχές της χώρας. Είναι προϊόν με ιδιαίτερα υψηλή θρεπτική αξία.

Από τα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά (Πίνακας) ξεχωρίζουν οι τιμές υγρασίας που είναι συγκριτικά με άλλες κατηγορίες μελιού υψηλές, μάλιστα σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνουν το όριο των αγορανομικών διατάξεων (20%). Η υπέρβαση αυτή γίνεται δεκτή από τις αγορανομικές διατάξεις, ως ιδιομορφία κατ΄εξαίρεση για το ερεικόμελο. Η ηλεκτρική αγωγιμότητα είναι επίσης σχετικά υψηλή και βρίσκεται ανάμεσα στις τιμές των ανθόμελων και δασόμελων γεγονός που επιτρέπει την διάκριση του ερεικόμελου από τα άλλα ανθόμελα.

Το χρώμα του ερεικόμελου είναι κοκκινωπό, η οσμή και η γεύση χαρακτηριστική. Λόγω τις υψηλής φυσικής περιεκτικότητάς του σε γλυκόζη κρυσταλλώνει πολύ γρήγορα (1-3 μήνες) και γι αυτό δεν προσφέρεται για ανάμειξη με άλλα μέλια για δημιουργία εμπορικών τύπων (χαρμάνια).

Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή γιατί ξινίζει πιο εύκολα από τα άλλα είδη μελιού λόγω της υψηλής του υγρασίας και της μεγάλης του περιεκτικότητας σε ζαχαρομύκητες.

Το ερεικόμελο θεωρείται υψηλής θρεπτικής αξίας και τονωτικό για τον ανθρώπινο οργανισμό, δεν υπάρχουν όμως δημοσιευμένα αποτελέσματα που να τεκμηριώνουν τις παρατηρήσεις αυτές.

Ανοιξιάτικο μέλι ερείκης. Το ανοιξιάτικο ρεικίσιο μέλι συγκριτικά με το φθινοπωρινό είναι ανοικτόχρωμο, έχει διαφορετική γεύση, και χαρακτηρίζεται από υψηλή συγκέντρωση γλυκόζης, η οποία πιθανόν να κυμανθεί υψηλότερα της φρουκτόζης.

Ανοιξιάτικη ερείκη (Erica arborea)

Θρεπτική αξία Ερεικόμελου

Το μέλι ερείκης έχει πολύ υψηλή βιολογική και θρεπτική αξία που οφείλεται κυρίως στα μέταλλα, τις πρωτεΐνες, τα αμινοξέα, τα ένζυμα και τις βιταμίνες του συμπλέγματος Β.

Το μέλι της ερείκης έχει μια ιδιαίτερα υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη (2%) σε σύγκριση με άλλες ποικιλίες μελιού.

Έχει επίσης αντισηπτικές και διουρητικές ιδιότητες.

Σε έρευνα του 2012 βρέθηκε ότι το μέλι από το φυτό ρείκι είχε την μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε φαινόλες. Επίσης, η υψηλή ποσότητα των αντιοξειδωτικών του μελιού ερείκης βοηθά στην απομάκρυνση των ελεύθερων ριζών που παράγονται ως αποτέλεσμα των μεταβολικών αντιδράσεων και αλληλεπιδράσεων με τους εξωτερικούς ρύπους του περιβάλλοντος. Η εξόντωση αυτών των ελευθέρων ριζών προλαμβάνει τη γήρανση και βελτιώνει τη γενική υγεία.

πηγές: Ταυτότητα Ελληνικού μελιού, Θρασυβούλου, Μανίκης, 1o Επιστημονικό Συνέδριο Μελισσοκομίας-Σηροτροφίας
healthywithhoney.com, herb.gr, iatropedia.gr, omse.gr
Επιμέλεια: MelissokomiaNet.gr

Το μέλι στη σύγχρονη μαγειρική και τα ελληνικά έθιμα που πρωταγωνιστεί

Το μέλι είναι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά προϊόντα της ελληνικής παραδοσιακής κουζίνας. Χρησιμοποιήθηκε εμπλουτίζοντας με γλύκα και άρωμα δεκάδες εδέσματα. Σε γιορτές και σε κοινωνικές εκδηλώσεις, το μέλι χρησιμοποιούνταν είτε αυτούσιο, είτε σε παρασκευές γλυκών ως σύμβολο γονιμότητας και ευζωίας. Μέλι με καρύδια αλλά και «παστέλια» (σουσάμι με ξηρούς καρπούς και μέλι) προσφέρονται στους γάμους στους νεόνυμφους και στους καλεσμένους.

Στη σύγχρονη μαγειρική και ζαχαροπλαστική το μέλι μπορεί να δώσει μια απίστευτα μεγάλη ποικιλία δημιουργικών πιάτων. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για αφράτα κέικ και μπισκότα, αλλά και για γλυκά. Απλώνεται εύκολα σε ζεστό ψωμί και εμπλουτίζει ροφήματα με βότανα και τσάι. Διαλύεται εύκολα μέσα σε γάλα και γιαούρτι γι’ αυτό θεωρείται ιδανικό για γλυκίσματα που έχουν βάση τα γαλακτοκομικά προϊόντα.

Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως κύριο υλικό σε πάρα πολλές σάλτσες, ντρέσινγκ, αλλά και μαρινάδες. Βέβαια, για εκείνους που προτιμούν τις πιο λιτές γεύσεις δεν έχουν παρά να περιχύσουν σε ένα μπολ με γιαούρτι και φρούτα το μέλι.

Ελληνικά έθιμα με μέλι

  • Το μέλι το χρησιμοποιούσαν στις γιορτές ως σύμβολο γονιμότητας και ευζωίας.
  • Μέλι με καρύδια και παστέλια προσφέρονται στους γάμους στους νεόνυμφους και στους καλεσμένους.
  • Στην Κρήτη γλυκό του γάμου είναι ένα τηγανητό ζυμάρι με μέλι (ξεροτήγανο).
  • Στη Ρόδο την παραμονή του γάμου φτιάχνουν μελεκούνια, ένα γλυκό με μέλι, σουσάμι και ανθόνερο.
  • Ψωμιά ζυμωμένα με μέλι δίνουν στις λεχώνες.

  • Τηγανίτες και ομελέτες με μέλι προσφέρονται στα κοιμητήρια μετά το Πάσχα για την ανάπαυση των ψυχών.
  • Για το καλό του χρόνου οι νοικοκυρές τοποθετούσαν στο τραπέζι ξηρούς καρπούς, ένα κλαδί ελιάς και μία κούπα μέλι.
  • Τα γλυκά των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς είναι με μέλι: μελομακάρονα, δίπλες ακόμη και γλυκά ψωμιά.
  • Σε όλη την Κρήτη, νύφη και γαμπρός επιβάλλεται να τρώνε μια κουταλιά από καρύδια και μέλι κατά την τέλεση του γάμου. Σε πολλά όμως χωριά υπάρχει το έθιμο να προσφέρουν καρύδια και μέλι στους καλεσμένους.
  • Απαραίτητα για το τραπέζι των εορτών είναι τα μελίπηκτα γλυκίσματα, σύμβολα ευτυχίας και αφθονίας: οι δίπλες, οι λουκουμάδες, τα ξεροτήγανα, τα μελομακάρονα, οι μπακλαβάδες κι οι καρυδόπιτες.

πηγή: huffingtonpost.gr

Μέλι Μαινόμενον

Ήταν το 401 π.χ. όταν ο Ξενοφώντας και οι δέκα χιλιάδες Έλληνες μισθοφόροι, ύστερα από την ήττα του Κύρου του Νεώτερου από τον αδελφό του Αρταξέρξη ΙΙ στα Κούναξα (κοντά στη σημερινή Βαγδάτη) και μετά από μακρά πεζοπορία προς την Ελλάδα μέσω της Μεσοποταμίας, της Αρμενίας και της Μικράς Ασίας, έφτασαν επιτέλους στα παράλια του Εύξεινου Πόντου.

kackar-mountains-camping-xlΤα όρη Kaçkar στην Τουρκία κοντά στα σύνορα με την Γεωργία είναι ένας παράδεισος αγριολούλουδων όπου τα ροδόδεντρα ευδοκιμούν ιδιαίτερα.

Στρατοπέδευσαν στην περιοχή της Κολχίδας και κατά μήκος της ακτής. Η γη ήταν ασφαλής, εύφορη και καλά αρδεύσιμη. Έμοιαζε ιδανική για την ξεκούραση των πολεμιστών μετά από τις κακουχίες μιας πολύμηνης πορείας σε εχθρικά εδάφη. “Δεν υπήρχε τίποτα το εξαιρετικό σε αυτό το μέρος, εκτός από έναν απίθανο αριθμό από σμήνη μελισσών” έγραψε ο Ξενοφώντας στα απομνημονεύματα του. Σύντομα ανακάλυψαν τις κυψέλες και, βέβαια, το μέλι.

Ωστόσο, αφού απόλαυσαν το μέλι, “υπέκυψαν σε μια παράξενη ασθένεια”: Άρχισαν να φέρονται σαν τρελοί και σύντομα άρχισαν να παραπαίουν και να καταρρέουν κατά χιλιάδες. Την επόμενη μέρα άρχισαν να ανακτούν τις αισθήσεις τους, αλλά ήταν ανήμποροι να σταθούν όρθιοι για τρεις η τέσσερις μέρες ακόμη. Ο Ξενοφώντας ανέφερε ότι οι στρατιώτες είχαν σωριαστεί στο έδαφος σαν θύματα εξευτελιστικής ήττας και η περίπτωση ενέδρας, όσο ήταν αναίσθητοι, τον ανησυχούσε πολύ. Έτσι πριν ακόμα συνέλθουν εντελώς, έφυγαν από την περιοχή και συνέχισαν την πορεία τους δυτικά.

rhododendron_ponticumRhododendron Ponticum από την περιοχή της Μαύρης Θάλασσας. Οι τοπικοί πληθυσμοί των μελισσών έχουν προσαρμοστεί στην τοξίνη του. Είναι το είδος του ροδόδεντρου που σχετίζεται με τα ιστορικά γεγονότα που αναφέρει ο Ξενοφώντας.

Χωρίς να το ξέρουν, έπεσαν θύματα του μελιού. Το μέλι αυτό είναι φυσικά τοξικό γιατί παράγεται από μέλισσες οι οποίες συλλέγουν νέκταρ από τα άνθη ενός συγκεκριμένου είδους ροδόδεντρου (Rhododendron Ponticum)  που φυτρώνει στην περιοχή. Οι τοξίνες του φυτού, που ονομάζονται γκρεϊγιανοτοξίνες (grayanotoxins), δεν έχουν επιπτώσεις στις μέλισσες που έχουν προσαρμοστεί σε αυτές. Το μέλι που παράγεται, σε μικρές δόσεις, δρα σαν τονωτικό ή ελαφρύ ναρκωτικό. Σε μεγαλύτερες ποσότητες προκαλεί χαμηλή αρτηριακή πίεση, βραδεία καρδιακή συχνότητα, εμετό, ζάλη και λιποθυμία.

Στα αρχαία κείμενα αναφέρεται ως “μέλι μαινόμενον”. Ο Πλίνιος ο Πρεσβύτερος αναρωτιόταν πως η γλυκύτερη, καλύτερη και πιο τονωτική για την υγεία τροφή, μπορούσε να είναι τόσο απρόβλεπτα θανατηφόρα.

rhododendronponticum

Το 946, οι Ρώσοι, εχθροί της Όλγας του Κιέβου, δέχτηκαν από τους συμμάχους της, τόνους υδρόμελι. Πέντε χιλιάδες Ρώσοι σφαγιάστηκαν καθώς ήταν σωριασμένοι σε κατάσταση καταπληξίας.

Το 1489, στην ίδια περιοχή, ο ρωσικός στρατός κατέσφαξε περίπου δέκα χιλιάδες Τατάρους στρατιώτες οι οποίοι είχαν καταναλώσει μεγάλες ποσότητες υδρόμελι που επίτηδες είχαν αφήσει οι Ρώσοι στο δήθεν εγκαταλελειμμένο στρατόπεδο τους.

Το 1970 ένας φοιτητής της ανθρωπολογίας, παραλίγο να πεθάνει από κατανάλωση μικρής ποσότητας τέτοιου μελιού στο Νεπάλ, όπου φύονται μεγάλα δάση από ροδόδεντρα. Οι ντόπιοι εξήγησαν στον φοιτητή πως να ξεχωρίζει το τοξικό από το καθαρό μέλι: Ρίχνοντας λίγο μέλι στην παλάμη, μια αίσθηση τσιμπήματος υποδηλώνει την τοξικότητα. Επειδή όμως ο φοιτητής έβλεπε τους ντόπιους να το μαζεύουν και θεωρώντας ότι είναι παραισθησιογόνο ναρκωτικό, βρήκε μια κυψέλη στο δάσος με τοξικό μέλι και έφαγε περίπου τριάντα γραμμάρια. Η “μαστούρα” ξεκίνησε ευχάριστα αλλά σύντομα εξελίχθηκε σε ίλιγγο, σφοδρό εμετό και διάρροια. Σε κατάσταση παραληρήματος κατάφερε να φτάσει στο χωριό, τη στιγμή που η μυϊκή παράλυση προκαλούσε την κατάρρευσή του. Οι χωρικοί τον περιποιήθηκαν σώζοντας του τη ζωή. Αργότερα έμαθε ότι έδιναν μικρές δόσεις αυτού του μελιού στα ζώα τους σαν ανοιξιάτικο τονωτικό. Η δόση που κατανάλωσε, ήταν αρκετή για να σκοτώσει έναν μεγάλο σκύλο!

mad-mielΣήμερα το μέλι του Ροδόδεντρου πωλείται για περίπου 80 € τα 250γρ, έχει πλούσια κρεμώδη γεύση και ένα ελαφρώς πικρό άρωμα. Προκαλεί ήπιο μούδιασμα, ζάλη και μια αίσθηση μέθης.

Σήμερα στην βόρεια Τουρκία και στον Καύκασο το μέλι αυτό ονομάζεται “deli bal”. Μια κουταλιά σε ένα ποτήρι γάλα αποτελεί παραδοσιακό τονωτικό, ενώ μια μικρή δόση σε αλκοολούχα ποτά δίνει περισσότερο νεύρο. Τον δέκατο όγδοο αιώνα, αποτελούσε σημαντικό εξαγωγικό προϊόν της Κριμαίας και τόνοι από αυτό μεταφέρονταν στην Ευρώπη για να προστεθεί σε ποτά που πωλούνταν  στις ταβέρνες. Ήταν γνωστό στην Ευρώπη ως “miel fou” (τρελό μέλι).

Περιστατικά δηλητηρίασης από το μέλι αυτό σημειώνονται στην Τουρκία, όπου χρησιμοποιείται και ως  διεγερτικό. Λίγα αναφέρονται και στην Ευρώπη, κατά τα οποία άνδρες τουρκικής καταγωγής καταλήγουν στην εντατική με δηλητηρίαση.

πηγή: thanko.eu

Το βιολογικό μέλι της Κούβας

Πολύ πριν από το εμπάργκο των ΗΠΑ και πριν από τους αδελφούς Κάστρο, η Κούβα ήταν ένας παράδεισος για τους μελισσοκόμους της Βόρειας Αμερικής, τους γκρίνγκο όπως τους αποκαλούσαν οι ντόπιοι, οι οποίοι είχαν υπό τον έλεγχο τους τα αγροκτήματα. Η Κούβα ήταν υπό ισπανική κυριαρχία για σχεδόν 400 χρόνια, μέχρι που οι ΗΠΑ έπειτα από τον Ισπανο-Αμερικανικό Πόλεμο, το 1898, πήραν ουσιαστικά το νησί ως τρόπαιο.

cuban-honey03

Τα επόμενα χρόνια, κατά την κηδεμονία των ΗΠΑ, πολλοί Αμερικανοί δημιούργησαν επιχειρήσεις εκεί. Τα περισσότερα χρήματα ήταν στο ρούμι, τα καζίνο, τα τουριστικά θέρετρα, αλλά και η μελισσοκομία δεν ήταν άσχημη επένδυση. Μελισσοκόμοι από τη Νέα Υόρκη και τις μεσοδυτικές πολιτείες δημιούργησαν μεγάλα αγροκτήματα. Ήταν μια εποχή μεγάλης άνθησης για τη μελισσοκομία του νησιού.

Σήμερα η μελισσοκομία της Κούβας παρουσιάζει και πάλι σπουδαία άνοδο. Η παραγωγή μελιού κυμαίνεται στους 7.000 τόνους τον χρόνο, το οποίο μεταφράζεται σε 23.000.000 $. Το μέλι είναι το τέταρτο πιο πολύτιμο εξαγώγιμο προϊόν της Κούβας, αφήνοντας πίσω την διάσημη ζάχαρη και τον καφέ. Υπάρχει κάτι όμως που δίνει στο μέλι της Κούβας το πλεονέκτημα στις αγορές. Και αυτό είναι ότι θεωρείται βιολογικό άμα τη εμφανίσει.

cuban-honey02

Με την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης το 1989, οι ΗΠΑ αυστηροποίησαν το εμπάργκο, όμως αυτό, πέρα απ’ τα τεράστια προβλήματα που δημιούργησε είχε και κάποια θετικά. Η Κούβα ήταν ουσιαστικά αποκλεισμένη από τα χημικά φυτοφάρμακα. Η κυβέρνηση της Κούβας τότε έκανε μια τεράστια στροφή, θέλοντας και μη, περνώντας από την συμβατική παραγωγή μεγάλης κλίμακας και συστήματα μονοκαλλιέργειας σε μικρότερης κλίμακας φάρμες, οργανικά και ημι-οργανικά συστήματα βιολογικής γεωργίας.

Με τα δηλητήρια της Bayer και της Monsanto έξω και χωρίς γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς, τα λιβάδια της Κούβας παρέμειναν παρθένα, όντας ένας παράδεισος για τις μέλισσες. Θεωρείται επίσης πιθανό, ότι λόγω του εμπάργκο σταμάτησαν και οι εισαγωγές μελισσών, με αποτέλεσμα να μην εισέλθει και η βαρρόα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα υγιέστερες μέλισσες. Όντας οικονομικά απομονωμένη, η χώρα έχει κάποια οικολογικά πλεονεκτήματα.

cuban-honey01

Μετά την αποκατάσταση των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών, την επίσκεψη του Πάπα και του Ομπάμα, είναι θέμα χρόνου να δούμε τους Αμερικανούς επιχειρηματίες να επιστρέφουν στο νησί. Τι θα συμβεί τότε; Όσον αφορά τη μελισσοκομία νέα τεχνολογία θα εισέλθει αλλά μαζί με αυτήν τα σύνορα θα ανοίξουν και για τα παράσιτα αλλά και για τα μοντέρνα φυτοφάρμακα. Σαφώς και κάτι τέτοιο θα αυξήσει τη θνησιμότητα των μελισσών, όμως έχει σημασία και κατά πόσο θα αλλάξει ο τρόπος που θα διατίθεται το μέλι.

Σήμερα οι μελισσοκόμοι της Κούβας πουλάνε την παραγωγή τους στο κράτος το οποίο πληρώνει ανάλογα με την τιμή της παγκόσμιας αγοράς και στη συνέχεια είναι υπεύθυνο για την εμπορία του προϊόντος στο εξωτερικό. Με τους Αμερικανούς επιχειρηματίες όμως να προσανατολίζονται προς ένα μοντέλο ελεύθερης αγοράς, τα έσοδα από το μέλι θα ρέουν προς τα έξω ενώ τα φυτοφάρμακα προς τα μέσα. Είναι μια κρίσιμη απόφαση που πρέπει να πάρουν οι Κουβανοί…

Μέλι και ταχίνι: ποια είναι η θρεπτική τους αξία

Είναι αλήθεια ότι ένα υγιεινό σνακ οποιαδήποτε στιγμή μέσα στη μέρα αποτελεί μία πρώτης τάξεως πηγή ενέργειας, αφού μας βοηθά να ανταποκριθούμε στην απαιτητική καθημερινότητα και θωρακίζει τον οργανισμό μας.Το μέλι και το ταχίνι είτε σε συνδυασμό είτε το καθένα ξεχωριστά αποτελούν γλυκές πηγές ενέργειας που δεν στερούνται καθόλου σε γεύση.

honey1

Η θρεπτική αξία τόσο του μελιού όσο και του ταχινιού είναι σπουδαιότατη και επιστημονικά αποδεδειγμένη. Το μέλι και το ταχίνι μπορούν να καταναλωθούν και ως συνοδευτικό σε διάφορες γευστικές λιχουδιές, όπως τα δημητριακά, οι ξηροί καρποί, το γιαούρτι και φυσικά, πολλά γλυκά. Ενίοτε, το μέλι μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως συστατικό και στις πράσινες σαλάτες.

Ταχίνι
Το ταχίνι αποτελεί μία πολύ θρεπτική και υγιεινή τροφή. Προέρχεται από την άλεση του αποφλοιωμένου σουσαμιού. Είναι ένα υποκατάστατο ζωικών πρωτεϊνών, πλούσιο σε φυτικές πρωτεΐνες. Έχει σπουδαία αντιγηραντική δράση, ενώ δρα τονωτικά στον οργανισμό. Το σουσάμι είναι πλούσιο σε: βιταμίνη Β1, βιταμίνη Β2, βιταμίνη Ε, πρωτεΐνες, θειούχα αμινοξέα, υδατάνθρακες, φυτικές ίνες, ασβέστιο, σίδηρο, φυλλικό οξύ, κάλιο, μαγνήσιο, μαγγάνιο, ψευδάργυρο, φώσφορο, νιασίνη.

Η κατανάλωση ταχινιού συνεισφέρει στην διατήρηση της υγείας σημαντικών οργάνων του σώματος, βελτιώνει την υγεία του γαστρεντερικού συστήματος και μειώνει τη χοληστερόλη. Γενικότερα, η κατανάλωση σουσαμιού συμβάλλει στην πρόληψη της οστεοπόρωσης, στη διατήρηση της σωματικής και πνευματικής υγείας, καθώς και στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος. Σημαντική είναι και η αντιοξειδωτική του δράση, ενώ προλαμβάνει παθήσεις των αρθρώσεων και θωρακίζει τα οστά.

Λόγω του ότι αποτελεί υποκατάστατο των ζωικών πρωτεϊνών, προτιμάται ιδιαίτερα κατά την περίοδο της νηστείας. Επίσης, είναι ιδανική επιλογή και για άτομα τρίτης ηλικίας και νεαρά άτομα, καθώς περιέχει πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας. Το ταχίνι έχει επίσης, σύμφωνα με τους επιστήμονες, αξιοσημείωτη προληπτική δράση κατά των καρδιαγγειακών νοσημάτων.

Μέλι
Το μέλι έχει αποδεδειγμένες τονωτικές για τον οργανισμό ιδιότητες. Είναι πλούσιο σε ιχνοστοιχεία και θρεπτικές ουσίες. Έχει πολύ ευεργετικά συστατικά που είναι πολύτιμα για τον οργανισμό και αναπληρώνει άμεσα την ενέργεια. Βοηθά στην πνευματική διαύγεια, ενώ ενισχύει το πεπτικό σύστημα και προλαμβάνει τη δυσκοιλιότητα. Από την αρχαιότητα, το μέλι το χρησιμοποιούσαν σαν φάρμακο για πολλές παθήσεις.

Το μέλι ανακουφίζει από τον πονόλαιμο, ενώ ενισχύει την άμυνα του οργανισμού. Σημαντική είναι και η δράση του στην απορρόφηση του ασβεστίου από τον οργανισμό. Το μέλι θεωρείται από πολλούς ότι βοηθά το σώμα μας να ηρεμήσει και απομακρύνει συμπτώματα αϋπνίας και διαταραχών ύπνου. Οι επιστήμονες μελετούν επίσης και την αντιμικροβιακή του δράση, καθώς θεωρείται ότι καταπολεμά μικρόβια και βακτήρια, γι’ αυτό και τα παλαιότερα χρόνια το χρησιμοποιούσαν για την καταπολέμηση ασθενειών.

πηγή: doctoranytime.gr

Χέρι- χέρι πωλείται το 80% του μελιού που παράγεται στη χώρα μας

Σε μια δύσκολη χρονιά για τους Έλληνες μελισσοκόμους εξελίχθηκε το 2016. Τόσο η παραγωγή όσο και η κατανάλωση καταγράφουν αρνητικό πρόσημο, ενώ, όπως μας εξηγεί ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδος, Βασίλης Ντούρας, η αυξημένη φορολογία αναμένεται να… γονατίσει τον κλάδο που παλεύει να επιβιώσει κάτω από αντίξοες συνθήκες.

honey-jar

Ειδικότερα, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδος τονίζει: «Φέτος, είναι μία δύσκολη μελισσοκομική χρονιά με ελάχιστα ανθόμελα, καθόλου μέλι ελάτης και περιορισμένες ποσότητες θυμαρίσιου λόγω τον αντίξοων καιρικών συνθηκών» και προσθέτει: «Το μόνο παρήγορο είναι η σχετικά καλή απόδοση των πεύκων

Το πευκόμελο αποτελεί το 60%-65% της συνολικής παραγωγής και, στην πρώτη συγκομιδή, τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο, είχαμε καλή απόδοση, όπως και στη δεύτερη συγκομιδή, από τον Σεπτέμβριο. Ο Οκτώβρης, όμως, υπήρξε ένας προβληματικός μήνας, καθώς λόγω καιρού δεν παράχθηκε η μεγαλύτερη δυνατή ποσότητα. Με τα πεύκα μόνο να αποδίδουν, προβλέπεται μία μέτρια χρονιά. Αρνητικό αντίκτυπο στη φετινή παραγωγή έχουν και οι ζημιές από τις πλημμύρες στην Πελοπόννησο, αλλά και οι καταστροφικές πυρκαγιές στη Θάσο και την Εύβοια.

Σε ερώτησή μας σχετικά με τις ποσότητες που θα πρέπει να παράγει ένας μελισσοκόμος, ώστε να μπορεί να επιβιώσει, ο κ. Ντούρας μας αναφέρει: «Ένας επαγγελματίας μελισσοκόμος θα πρέπει να βγάζει τουλάχιστον 20 κιλά μέλι για να είναι βιώσιμος λόγω και του μεγάλου κόστους παραγωγής και των εξόδων. Οι τιμές, από την άλλη, είναι χονδρικής και δεν έχουν καμία σχέση με τις τιμές των 10, 12, 15 ευρώ το κιλό που βρίσκει ο καταναλωτής στο ράφι. Το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής ενός μελισσοκόμου θα πουληθεί στα 3,5 με 4 ευρώ το κιλό».

Ωστόσο, μιλώντας μαζί του, μας αναφέρει και ακόμα ένα πρόβλημα, το οποίο, σύμφωνα με τον ίδιο, παρουσιάζεται για πρώτη φορά: «Φέτος, για πρώτη χρονιά, παρατηρήθηκε κάμψη στην αγορά μελιού. Το 2015, παρά την κρίση, η ζήτηση είχε σημειώσει αύξηση στην κατανάλωση μελιού». Μας ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι αυτά είναι τα επίσημα στοιχεία για το 20% της ελληνικής παραγωγής, αφού «το 80% πωλείται χέρι με χέρι κατευθείαν από τον παραγωγό στον καταναλωτή. Οι οκτώ στους δέκα Έλληνες τρώνε μέλι κατευθείαν από τους παραγωγούς και τις λαϊκές αγορές».

ntouras

Ανάγκη το «Ελληνικό Σήμα»

Μιλώντας με τον κ. Ντούρα για το μείζον πρόβλημα των ελληνοποιήσεων στο μέλι, που για δεκαετίες αποτέλεσε τροχοπέδη για τον κλάδο, μας τόνισε: «Μετά το 2011, που καταφέραμε να επιτύχουμε την αναγραφή της χώρας συγκομιδής, οι ελληνοποιήσεις μειώθηκαν, αλλά κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι μηδενίστηκαν. Όμως, μετά την εξέλιξη αυτή, οι τυποποιητές άρχισαν να ζητούν μέλι από Έλληνες παραγωγούς.

Εμείς, ως Ομοσπονδία, προωθούμε την προσπάθεια να αποκτήσουμε και σήμανση “Ελληνικό Σήμα”, όπως συμβαίνει στην περίπτωση και άλλων προϊόντων (γάλα κ.ά.). Θα είναι κάτι πρόσθετο, που θα ενισχύσει την ταυτότητα του ελληνικού μελιού». Επιπλέον, τόνισε πως εάν ευοδοθεί και αυτή η προσπάθεια, τόσο οι τυποποιητές όσο και οι παραγωγοί θα πρέπει να τηρούν συγκεκριμένους κανόνες και διαδικασίες, ώστε να μπορούν να χρησιμοποιούν το συγκεκριμένο σήμα. «Πιθανότατα με το σήμα αυτό να δοθεί και μία μικρή ώθηση στην υπεραξία του μελιού», συμπληρώνει.

Σε ερώτησή μας σχετικά με τις ελληνικές εξαγωγές και εισαγωγές, ο κ. Ντούρας επεσήμανε ότι «έως το 2014 κάναμε εισαγωγές ένα μεγάλο ποσοστό βουλγαρικού μελιού (σ.σ. στην ουσία κινεζικό που περνούσε μέσω Βουλγαρίας). Από το 2015, επειδή υπήρξε μεγάλο πρόβλημα με τα μέλια της Κίνας, που τις περισσότερες φορές δεν ήταν καν μέλι, η ΕΕ  ανέθεσε στα τρία μεγαλύτερα εργαστήρια μελιού της Ευρώπης να βρουν μία ταχεία μέθοδο ανάλυσης μελιού, ώστε να εντοπίζεται η προέλευση και η ποιότητά του, προκειμένου οι διακινητές του κινεζικού μελιού να μην μπορούν να… εξαπατούν την ευρωπαϊκή αγορά. Έχει διαπιστωθεί από αναλύσεις ότι το κινεζικό μέλι στην ουσία ήταν μείγμα σιροπιού από ρύζι και παντζάρι. Έτσι, το 2015 περιορίστηκαν οι εισαγωγές μας από τη Βουλγαρία, αλλά μας… ήρθαν 500 τόνοι από την Πολωνία, μία χώρα που δεν έχει υπολογίσιμη παραγωγή μελιού».

Σε σχέση, πάντως, με την υπόλοιπη Ευρώπη –σύμφωνα με τον μελισσοκόμο κ. Ντούρα–διαθέτουμε καλή νομοθεσία για το μέλι και αυτός «είναι ένας από τους λόγους που η κρίση δεν “γονάτισε” τη μελισσοκομία».

Θηλιά το ασφαλιστικό για τους μελισσοκόμους

Με τα πιο μελανά χρώματα περιέγραψε ο κ. Ντούρας το μέλλον των παραγωγών εξαιτίας των αλλαγών στις ασφαλιστικές τους υποχρεώσεις. Φέρνοντας ως παράδειγμα τον εαυτό του, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδος ανέφερε χαρακτηριστικά: «Από 1.000 ευρώ που πλήρωνα στον ΟΓΑ, θα κληθώ να πληρώσω 7.500 ευρώ και δεν αποκλείεται να φτάσει και στα 10.000 ευρώ. Αυτά τα χρήματα δεν υπάρχουν. Υπερκέρδη δεν υφίστανται. Το ασφαλιστικό (27%) και το φορολογικό (22%) είναι σημαντικός αρνητικός παράγοντας για την εξέλιξη της αγροτικής παραγωγής. Είναι εγκληματικό» και πρόσθεσε: «Ακόμα μία αστοχία έχει να κάνει με την κατάργηση του τεκμαρτού εισοδήματος. Με αυτόν τον τρόπο, αυτό που μας λέει η κυβέρνηση είναι ότι ένας παραγωγός που κρατάει βιβλία είναι εντάξει, ενώ αυτός που δεν κρατάει ψεύτης».

πηγή: ypaithros.gr

Χρησιμοποιείτε γλυκαντικές ύλες; Ποιες;

Ειρήνη Κοντοπίδου: Τις γλυκαντικές ύλες τις χρησιμοποιώ κυρίως στα ροφήματα καφέ. Προτιμώ και προτείνω τις φυσικές γλυκαντικές ύλες, όπως η στέβια. Αν (περιστασιακά) καταναλώσω κάποιο αναψυκτικό, θα προτιμήσω πάλι κάποιο που να περιέχει στέβια για να απολαύσω τη γλυκιά γεύση χωρίς να «φορτώσω» τον οργανισμό μου με κενές θερμίδες. Στα σπιτικά γλυκίσματα, αντί για ζάχαρη προσθέτω μέλι, πετιμέζι ή χαρουπόμελο.

sugar

Κωνσταντίνα Αποστολοπούλου: Προσωπικά, προτιμώ την καστανή ζάχαρη. Αν και οι θερμίδες που δίνουν η λευκή και η καστανή ζάχαρη είναι περίπου ίδιες, η καστανή ζάχαρη περιέχει κάποια ιχνοστοιχεία και βιταμίνες κυρίως του συμπλέγματος Β, ενώ η λευκή ζάχαρη δεν περιέχει θρεπτικά συστατικά– μας δίνει μόνο κενές θερμίδες. Επειδή όμως η ποσότητα της καστανής ζάχαρης που καταναλώνουμε είναι συνήθως μικρή, μην περιμένετε ότι θα καλυφτεί μεγάλο ποσοστό αυτών των θρεπτικών συστατικών. Θα συμβούλευα όσους επιθυμούν να μειώσουν ή να ελέγξουν τις θερμίδες που προσλαμβάνουν, αλλά και τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη, να καταφεύγουν σε ολιγοθερμιδικές γλυκαντικές ύλες χωρίς ανησυχία, αφού οι Διεθνείς Οργανισμοί έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι είναι ασφαλείς για κατανάλωση εντός των τιμών Αποδεκτής Ημερήσιας Πρόσληψης (ADI) από όλες τις ομάδες πληθυσμού.

Ιωάννα Κατσαρόλη: Δεν χρησιμοποιώ γλυκαντικές ύλες, γιατί γενικά δεν χρησιμοποιώ ζάχαρη. Θα προσθέσω μόνο λίγη μαύρη ζάχαρη στον καφέ μου και επειδή πλέον δεν πίνω καφέ κάθε μέρα, δεν υπάρχει λόγος να περιορίσω το θερμιδικό του περιεχόμενο. Ωστόσο, όταν θα καταναλώσω ροφήματα, αναψυκτικά ή γλυκά, θα επιλέξω εκείνα που περιέχουν στέβια.

Νικολέτα Ντορζή: Ναι, συνήθως όταν φτιάχνω γλυκά χρησιμοποιώ στέβια, που είναι φυσική και περιέχει ελάχιστες θερμίδες. Προσπαθώ επίσης να βάζω διάφορα αρωματικά, όπως μαστίχα, βανίλια, κανέλα για γλυκά με πλούσια γεύση και για να μην επηρεάζει τη γεύση του γλυκού η λίγη πικράδα που βγάζει η στέβια στο τέλος.

Κατερίνα Φαντούση: Δεν χρησιμοποιώ γλυκαντικές ύλες στον καφέ μου- προτιμώ να τον πίνω σκέτο αν είμαι σε διαδικασία ρύθμισης βάρους. Καταναλώνω όμως γλυκαντικές ουσίες σε ροφήματα – αναψυκτικά του εμπορίου όταν θέλω να πιω κάτι χωρίς να επιβαρυνθώ με θερμίδες.

της Νεκταρίας Καρακώστα: mednutrition.gr